Bệnh Care (Canine Distemper) ở chó

Bệnh Care (Canine Distemper) ở chó

Bệnh Care là một bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do virus gây ra, có khả năng lây lan mạnh và xuất hiện trên toàn cầu. Bệnh ảnh hưởng đến nhiều hệ cơ quan trong cơ thể chó, bao gồm hệ hô hấp, tiêu hóa và thần kinh

Các dấu hiệu thường gặp gồm sốt, mệt mỏi, chán ăn; sau đó là triệu chứng hô hấp (chảy mũi, viêm phổi) và tiêu hóa (tiêu chảy). Trong nhiều trường hợp, các biểu hiện thần kinh như co giật hoặc động kinh có thể xuất hiện muộn

Vắc-xin phòng bệnh hiện có và khá hiệu quả. Chẩn đoán dựa vào triệu chứng lâm sàng kết hợp với xét nghiệm (PCR hoặc kháng thể). Điều trị chủ yếu là hỗ trợ, và tiên lượng phụ thuộc nhiều vào mức độ tổn thương thần kinh

Nguyên nhân và cơ chế bệnh sinh

Virus gây bệnh Care thuộc họ Paramyxovirus, có liên quan đến virus sởi. Đây là virus RNA có vỏ bọc, khá yếu khi ra ngoài môi trường nhưng lây lan nhanh qua đường hô hấp, chủ yếu qua các giọt bắn từ dịch tiết của động vật nhiễm bệnh

Sau khi xâm nhập, virus nhân lên ở mô bạch huyết vùng hô hấp, rồi lan vào máu và đến nhiều cơ quan như: Hệ hô hấp, hệ tiêu hóa, hệ tiết niệu – sinh dục và hệ thần kinh trung ương

Mức độ lan rộng của virus phụ thuộc vào khả năng miễn dịch của cơ thể chó

Dịch tễ học

Bệnh Care có thể xảy ra ở nhiều loài động vật như chó, cáo, sói, chồn, gấu trúc, mèo lớn, thậm chí cả một số loài linh trưởng và voi

Chó nhà (kể cả chó hoang) được xem là nguồn lây chính trong tự nhiên. Ngoài ra, sự biến đổi của virus và sự đa dạng chủng loại đang gia tăng, góp phần gây ra các đợt bùng phát ở động vật nuôi và động vật hoang dã

Đặc điểm lâm sàng

• Sốt hai pha
• Chảy dịch đường hô hấp, viêm phổi
• Tiêu chảy, chán ăn
• Thường kèm biến chứng thần kinh

Biểu hiện lâm sàng

Khoảng 3–6 ngày sau khi nhiễm, chó có thể sốt nhẹ và giảm bạch cầu, đôi khi không dễ nhận biết. Sau đó xuất hiện đợt sốt thứ hai kèm: Chảy nước mũi trong, chảy mắt có mủ, lờ đờ, bỏ ăn

Tiếp theo, các triệu chứng hô hấp và tiêu hóa rõ rệt hơn, thường kèm nhiễm khuẩn thứ phát. Một số trường hợp có thể phát triển viêm não

Chó sống sót có thể để lại di chứng như: Dày sừng ở mũi và đệm chân, thiểu sản men răng

Triệu chứng thần kinh

Các biểu hiện thần kinh rất đa dạng và thường xuất hiện muộn: Co giật cơ không tự chủ, co giật kèm nhai liên tục (“nhai kẹo cao su”), đi vòng tròn, nghiêng đầu, rung giật nhãn cầu, liệt từ nhẹ đến nặng.

👉 Không thể dự đoán trước chó nào sẽ xuất hiện triệu chứng thần kinh

Chẩn đoán

Việc chẩn đoán sơ bộ dựa vào triệu chứng lâm sàng đa hệ. Xác nhận bằng:

• RT-PCR
• Xét nghiệm kháng thể (ELISA, IFA)

Cần phân biệt với các bệnh khác như: Parvovirus, viêm phế quản truyền nhiễm, viêm gan truyền nhiễm, ngộ độc (chì, hóa chất)

Điều trị

Hiện chưa có thuốc đặc trị virus, điều trị chủ yếu là hỗ trợ:

• Truyền dịch, điện giải
• Kháng sinh phòng nhiễm khuẩn
• Hạ sốt, giảm đau
• Thuốc chống co giật
• Hỗ trợ dinh dưỡng

👉 👉👉Trường hợp có triệu chứng thần kinh nặng thường tiên lượng xấu

Phòng ngừa

Tiêm vắc-xin là biện pháp quan trọng nhất:

• Tiêm từ 6 tuần tuổi. Nhắc lại mỗi 3–4 tuần đến 16 tuần

Ngoài ra cần tránh tiếp xúc với chó bệnh, vệ sinh - khử trùng môi trường thường xuyên

Kết luận

Bệnh Care là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể gây tử vong cao và ảnh hưởng đến nhiều hệ cơ quan, đặc biệt là hệ thần kinh. Việc tiêm phòng đầy đủ và phát hiện sớm là yếu tố quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe cho chó.

Nguồn tham khảo: MSD, Canine Distemper