VIÊM TAO NGOÀI (OTITIS EXTERNA) Ở CHÓ

Các giống chó có đôi tai dài, rủ hoặc nhiều lông bên trong ống tai (như Cocker Spaniel, Poodle, Old English Sheepdog...) thường có nguy cơ mắc bệnh cao hơn, tuy nhiên bệnh có thể xuất hiện ở bất kỳ giống chó nào.

1. Dấu Hiệu Nhận Biết Cún Yêu Đang Bị Viêm Tai

Khi ống tai bị sưng viêm, cún sẽ cảm thấy rất đau đớn và khó chịu. Hãy chú ý các biểu hiện lâm sàng đặc trưng dưới đây:

• Hành vi: Liên tục gãi tai, lắc đầu mạnh, nghiêng đầu sang một bên nhằm cố gắng tống dịch tiết và vảy ngứa ra khỏi tai.
• Biến đổi tại tai: Tai đỏ rực, sưng tấy, tỏa mùi hôi thối rất khó chịu.
• Dịch tiết bất thường: Xuất hiện dịch chảy ra màu vàng, nâu sẫm hoặc đen.
• Diễn tiến mãn tính: Vành tai và ống tai bị bong tróc, dày lên, sần sùi và hẹp ống tai (stenosis) do phản ứng viêm kéo dài.

💡 Phân biệt Viêm tai ngoài và Rận tai (Ear Mites): Rận tai cũng gây ra dịch màu đen, lắc đầu và gãi tai. Tuy nhiên, rận tai phổ biến nhất ở chó con và mèo con. Chó trưởng thành bị nhiễm rận tai thường là do lây từ thú cưng nhỏ tuổi. Cần lưu ý rằng rận tai chính là "cầu nối" làm tổn thương niêm mạc tai, tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm cơ hội tấn công gây viêm tai thứ phát.

2. Có Nên Tự Ý Mua Thuốc Nhỏ Tai Ngoài Thị Trường?

TỰ Ý DÙNG THUỐC LÀ RẤT NGUY HIỂM! Việc tự mua thuốc nhỏ tai khi chưa qua thăm khám của bác sĩ thú y có thể để lại hậu quả nghiêm trọng vì những lý do sau:

1. Cần xác định chính xác tác nhân: Viêm tai có thể do vi khuẩn (hiếu khí, yếm khí) hoặc do nấm (đặc biệt là nấm men Malassezia). Dùng sai loại thuốc kháng sinh/kháng nấm sẽ khiến bệnh không khỏi mà còn gây ra tình trạng kháng thuốc.
2. Nguy cơ điếc vĩnh viễn do vỡ màng nhĩ: Nếu màng nhĩ của cún bị rách hoặc vỡ do viêm nhiễm/dị vật, việc nhỏ một số loại thuốc thú y thông thường có thể ngấm vào tai trong gây mất thính giác vĩnh viễn (điếc) hoặc tổn thương thần kinh.
3. Nguyên nhân cơ học: Tai có thể đang có dị vật (cỏ, bụi bẩn), polyp hoặc khối u bên trong. Các trường hợp này không thể chữa khỏi chỉ bằng thuốc nhỏ tai.

3. Quy Trình Chẩn Đoán Tại Phòng Khám Thú Y

• Soi tai bằng kính Otoscope: Bác sĩ sử dụng dụng cụ soi chuyên dụng có đèn và kính phóng đại để quan sát sâu vào ống tai chiều ngang, kiểm tra sự tích tụ dịch, vật thể lạ, khối u và đánh giá màng nhĩ còn nguyên vẹn hay không. (Trường hợp tai quá đau tấy hoặc tích tụ quá nhiều dịch bẩn, cún có thể cần tiêm thuốc an thần nhẹ để hỗ trợ việc khám tai an toàn).
• Soi tế bào học (Cytology): Lấy mẫu dịch tai nhuộm soi dưới kính hiển vi để xác định chính xác sự có mặt của vi khuẩn hình que, cầu khuẩn, nấm men hay rận tai.
• Nuôi cấy & Làm Kháng sinh đồ: Áp dụng cho các ca bệnh nặng hoặc viêm tai mãn tính tái đi tái lại nhiều lần nhằm tìm ra loại kháng sinh hiệu quả nhất.

4. Phác Đồ Điều Trị Viêm Tai Ngoài

Mục tiêu điều trị là làm sạch ống tai, tiêu diệt tác nhân gây nhiễm trùng và giải quyết các bệnh lý nền:

1. Điều trị tại chỗ & Dùng thuốc

• Gắp bỏ dị vật (nếu có) dưới tác dụng của thuốc an thần.
• Vệ sinh rửa sạch ống tai bằng dung dịch chuyên dụng.
• Chỉ định thuốc nhỏ tai kết hợp (chứa kháng sinh, thuốc kháng nấm và chất chống viêm giảm đau) phù hợp với kết quả soi tế bào.

2. Truy Tìm Bệnh Lý Nền (Nguyên nhân cốt lõi)

Nếu không điều trị tận gốc bệnh lý nền, viêm tai sẽ tái phát liên tục:

• Dị ứng (Thức ăn / Môi trường): Chiếm tới 43% các ca viêm tai mãn tính và gặp ở 65% - 80% chó bị dị ứng thức ăn!
• Rối loạn nội tiết: Bệnh Suy giáp (Hypothyroidism) khiến hệ miễn dịch da kém, dễ dẫn đến viêm tai tái diễn.

3. Phẫu Thuật (Dành cho ca bệnh nặng & Hẹp ống tai)

Khi viêm nhiễm kéo dài làm ống tai tăng sinh, biến dạng và hẹp hoàn toàn (hyperplasia/stenosis), thuốc nhỏ không thể đi vào bên dalam:

• Phẫu thuật mở rộng kênh tai (Lateral Ear Resection): Cắt bỏ phần ống tai đứng để tạo độ thông thoáng và loại bỏ mô viêm.
• Phẫu thuật cắt bỏ toàn bộ ống tai (TECA - Total Ear Canal Ablation): Chỉ định cho các ca bệnh quá nặng, ống tai bị xơ vữa vôi hóa hoàn toàn. Phương pháp này giúp loại bỏ triệt để nguồn nhiễm trùng nhưng có thể khiến chó bị giảm hoặc mất thính giác.

Tiên Lượng & Lời Khuyên Từ Bác Sĩ Thú Y

Hầu hết các ca bệnh Viêm tai ngoài ở chó đều có tiên lượng rất tốt nếu được chẩn đoán sớm và tuân thủ đúng phác đồ điều trị của bác sĩ.

⚠️ Biến chứng nếu bỏ dở điều trị:

• Tụ máu vành tai (Aural Hematoma): Do chó lắc đầu quá mạnh làm vỡ các mạch máu ở vành tai, tạo thành khối máu tụ sưng phồng đau đớn, bắt buộc phải phẫu thuật mổ dẫn lưu.
• Viêm tai giữa / Tai trong: Vi khuẩn phá hủy màng nhĩ xâm nhập vào sâu bên trong, gây mất thăng bằng, liệt cơ mặt và điếc vĩnh viễn.

👉 Nếu bạn thấy cún yêu có biểu hiện gãi tai, gãi cổ liên tục, tai có mùi hôi hoặc đọng dịch bẩn, hãy đưa bé đến phòng khám thú y để được thăm khám và soi mẫu tai ngay nhé!

Nguồn bài viết tham khảo: https://vcahospitals.com/know-your-pet/ear-infections-in-dogs-otitis-externa